587 SAYILI KHK
ZORUNLU DEPREM SİGORTASINA DAİR KANUN HÜKMÜNDE KARARNAME
Zorunlu Deprem Sigortasının düzenlenmesi; 4484 sayılı Kanunla değişik 27/8/1999
tarihli ve 4452 sayılı Kanunun verdiği yetkiye dayanılarak, Bakanlar Kurulu'nca
25.11.1999 tarihinde kararlaştırılmıştır.
Amaç
Madde 1 - Bu Kanun Hükmünde Kararnamenin amacı, meydana gelecek
deprem afeti sonucu bina maliklerinin veya intifa hakkı sahiplerinin, binaların
ziyaı veya hasarlanması nedeniyle uğrayacakları maddî zararlarının karşılanmasını
teminen zorunlu deprem sigortası yaptırmalarına ilişkin usul ve esasları belirlemektir.
Kapsam
Madde 2 - 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu kapsamındaki bağımsız
bölümler, tapuya kayıtlı ve özel mülkiyete tabi taşınmazlar üzerinde mesken olarak
inşa edilmiş binalar, bu binaların içinde yer alan ve ticarethane, büro ve benzeri
amaçlarla kullanılan bağımsız bölümler ile doğal afetler nedeniyle devlet tarafından
yaptırılan veya verilen kredi ile yapılan meskenler zorunlu deprem sigortasına tabidir.
Kamu kuruluşlarına ait binalar ile köy yerleşik alanlarında yapılan binalar bu Kanun
Hükmünde Kararname kapsamında Zorunlu Deprem Sigortasına tabi değildir.
Tanımlar
Madde 3 - Bu Kanun Hükmünde Kararnamede geçen;
a) Bakan veya Bakanlık: Hazine Müsteşarlığının bağlı bulunduğu Bakan veya Bakanlığı,
b) Müsteşarlık: Hazine Müsteşarlığını,
c) Kurum: Doğal Afet Sigortaları Kurumunu,
d) Kurul: Doğal Afet Sigortaları Kurumu Yönetim Kurulunu,
e) Zorunlu Deprem Sigortası: Depremin doğrudan veya dolaylı neden olacağı maddi
zararları, 10 uncu madde gereğince belirlenen tutara kadar teminat altına alan zorunlu
sigortayı, ifade eder.
Doğal Afet Sigortaları Kurumu
Madde 4 - Sigorta yapmak ve bu Kanun Hükmünde Kararname ile kendisine
verilen diğer görevleri yerine getirmek üzere, Bakanlık nezdinde kamu tüzel kişiliğini
haiz "Doğal Afet Sigortaları Kurumu" kurulmuştur.
Kurum, 1050 sayılı Muhasebei Umumiye Kanunu, 3346 sayılı Kamu İktisadi Teşebbüsleri
ile Fonların Türkiye Büyük Millet Meclisince Denetlenmesinin Düzenlenmesi Hakkında
Kanun, 832 sayılı Sayıştay Kanunu, 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu ve 6245 sayılı
Harcırah Kanununa tabi değildir.
Kurumun sigorta primi alacakları, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında
Kanun hükümlerine göre tahsil edilir.
Kurumun yıllık hesap, işlem ve harcamaları Müsteşarlık tarafından denetlenir.
Vergiden Muafiyet
Madde 5 - Kurum ve gelirleri her türlü vergi, resim ve harçtan
muaftır.
Kurumun Yönetimi
Madde 6 - Kurum, biri başkan olmak üzere toplam yedi üyeden oluşan
"Doğal Afet Sigortaları Kurumu Yönetim Kurulu" tarafından yönetilir.
Kurumun teknik işleri; Müsteşarlık tarafından bir sözleşme ile bir sigorta veya
reasürans şirketine Kurum idarecisi sıfatıyla yürütülmek üzere verilir. Sözleşme,
en fazla beş yıllık süre için yapılır ve aynı usule göre yenilenebilir.
Doğal Afet Sigortaları Kurumu Yönetim Kurulu
Madde 7 - Kurul üyeleri aşağıdaki kişilerden oluşur :
a) Başbakanlığı temsilen Başbakanlık Müsteşarınca belirlenecek en az genel müdür
yardımcısı düzeyinde bir üye,
b) Müsteşarlığı temsilen Sigortacılık Genel Müdürlüğünden en az genel müdür yardımcısı
düzeyinde bir üye,
c) Bayındırlık ve İskân Bakanlığını temsilen doğal afetler konusunda deneyimli en
az genel müdür yardımcısı düzeyinde bir üye,
d) Sermaye Piyasası Kurulunu temsilen fon yönetiminde deneyimli en az daire başkanı
düzeyinde bir üye,
e) Türkiye Sigorta ve Reasürans Şirketleri Birliğini temsilen sigortacılık ve reasürans
konusunda en az yedi yıl deneyimli bir üye,
f) İnşaat, jeofizik, jeoloji mühendisliği veya dengi bölümlerinden mezun ve deprem
konusunda en az yedi yıl deneyimli, Müsteşarlıkça belirlenecek bir üye,
g) Kurum idarecisini temsilen en az genel müdür yardımcısı düzeyinde bir üye.
Kurul üyeleri, Müsteşarlığın teklifi üzerine Bakan tarafından atanır. Bakan, üyeler
arasından birini başkan olarak görevlendirir.
Kurul üyeliğine atanan kimseler beş sene için görev yaparlar ve en fazla iki kere
atanabilirler.
Kurula atanan üyeler, temsil ettikleri kuruluşlardan ayrıldıkları takdirde Kurul
üyelikleri sona erer. Bu nedenle veya diğer herhangi bir nedenle üyelikleri sona
erenlerin yerlerine ilgili kuruluş tarafından en geç iki ay içinde yeni bir üye
seçilir ve yukarıda belirtilen usule göre atamaları yapılır. Bu şekilde atananlar,
yerine atandıkları üyelerin sürelerini tamamlarlar.
Kurul üyelerinin 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun değişik 48 inci maddesinin
(A) bendinin (1), (4), (5), (6) ve (7) nci alt bentlerinde belirtilen şartları taşımaları
zorunludur.
Kurul en az beş üyenin katılımıyla toplanır ve kararlarını en az dört üyenin aynı
yöndeki oyuyla alır.
Kurulun temsili başkan tarafından, Kurulca alınan kararların yürütülmesi Kurum idarecisi
tarafından yapılır.
Kurul başkan ve üyelerine kamu iktisadi teşebbüslerinde yönetim kurulu başkan ve
üyelerine ödenen aylık ücret ve diğer ödemeler tutarında ücret ödenir.
Kurulun Görevleri
Madde 8 - Kurulun görevleri şunlardır:
a) Kurumun işleyişine ilişkin politikaları tespit etmek ve çalışma planını düzenlemek,
b) Kurum idarecisinin çalışma usul ve esaslarını belirlemek,
c) Kurum nam ve hesabına zorunlu deprem sigortası sözleşmesi yapmaya yetkili sigorta
şirketlerini ve uymaları gerekli usul ve esasları Müsteşarlığın görüşünü alarak
belirlemek,
d) Tazminat ödemelerine ilişkin usul ve esasları belirlemek ve tazminat ödemelerinin
en kısa sürede yapılmasını sağlamak,
e) Risk paylaşımı ve reasürans planını onaylamak,
f) Kurum kaynaklarının yatırıma yönlendirilmesine ilişkin usul ve esasları tespit
etmek,
g) Halkla ilişkiler ve tanıtım kampanyaları yapılmasına karar vermek,
h) Zorunlu Deprem Sigortasına tabi bütün binaların sigorta kapsamına alınmasını
temin için gerekli tedbirleri almak.
Kurul, görev alanına giren konularda bilimsel çalışma ve araştırmalar yaptırabilir
ve gerekli gördüğü takdirde; kadro karşılığı aranmaksızın, Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı
veya yabancı, proje süresiyle sınırlı olmak kaydıyla özel sözleşmeli danışman çalıştırabilir.
Sigorta Yapma ve Yaptırma Zorunluluğu
Madde 9 - Bu Kanun Hükmünde Kararname kapsamındaki bağımsız bölümler
ve binalar için, malikler veya varsa intifa hakkı sahipleri tarafından zorunlu deprem
sigortası yaptırılır.
Bu Kanun Hükmünde Kararnamenin yayımı tarihinden sonra mesken olarak inşa edilecek
bağımsız bölümler ve binalar için, ilgili mevzuat çerçevesinde inşaat ruhsatı alınmış
olması kaydıyla, iskan izninden veya içinde yaşanmaya başlanmasından itibaren bir
ay içinde zorunlu deprem sigortası yaptırılır.
İlgili sigorta şirketi, sigorta sözleşmesinin bitiminden en az bir ay önce taahütlü
mektup, telgraf ya da noter kanalıyla sözleşmenin sona ereceğini ve yeni bir sigorta
yaptırma zorunluluğunu sözleşme sahiplerine bildirir. Sigorta sözleşmesinin, sona
ermesinden itibaren bir ay içerisinde yenilenmemesi durumunda Kurumun sigortadan
kaynaklanan sorumluluğu sona erer.
Sigorta Teminatı, Tarife ve Talimatlar, Komisyonlar
Madde 10 - Zorunlu sigortaya ilişkin teminat tutarları, genel şartları,
tarife ve talimatları, primlerin ödenme usul ve esasları ile Kurum idarecisine ve
yetkili sigorta şirketlerine ödenecek komisyonlar Bakanlıkça tespit edilir ve Resmi
Gazete'de yayımlanır.
Sigorta primlerinin tespitinde; binanın yüzölçümü, inşaat sınıfı ve kalitesi, binanın
üzerinde bulunduğu arazinin jeolojik özellikleri, deprem riski ve benzeri faktörler
dikkate alınır.
Devletin Afetlerle İlgili Mevzuattan Kaynaklanan Yükümlülükleri
Madde 11 - Devletin, 7269 sayılı Umumî Hayata Müessir Afetler Dolayısiyle
Alınacak Tedbirlerle Yapılacak Yardımlara Dair Kanundan ve diğer kanunlardan doğan
konut kredisi açma ve bina yaptırma yükümlülükleri, deprem nedeniyle sigorta kapsamındaki
binalarda meydana gelen ziya ve hasarlar sonucu uğranılan maddi zararlar için Kurum
tarafından tazminat ödenmesiyle birlikte ortadan kalkar.
9 uncu madde gereğince cari bir zorunlu deprem sigortası bulunmayanlar, bu sigorta
kapsamında karşılanacak zararlar için doğal afetlerle ilgili mevzuat çerçevesinde
hak sahibi olamazlar.
Sigorta Yükümlülerinin Saptanması ve İzlenmesi
Madde 12 - Sigorta yaptırmakla yükümlü olanlar, Kurum tarafından
tespit edilir. Bu işlem sırasında Kurum, ilgili valilik veya belediye ile tapu sicil
müdürlüklerinin kayıtlarından yararlanır.
Kamu kuruluşları, zorunlu deprem sigortasının yaptırılmış ve priminin ödenmiş olduğu
belgelenmedikçe bu sigortaya tabi binalarla ilgili tapu tescil işlemleri dahil hiçbir
işlem yapmazlar.
Menfaat Sahibinin Değişmesi
Madde 13 - Menfaat sahibinin değişmesi halinde sigorta, yeni menfaat
sahibi ile devam eder.
Sigortalının Mükellefiyeti
Madde 14 - Binanın ve her bir bağımsız bölümün projeye aykırı olarak
ve taşıyıcı sistemi etkileyecek şekilde tadil edilmesine veya zayıflatılmasına neden
olan veya buna imkan veren malik, meydana gelen zararın bu nedenle ortaya çıktığı
veya arttığı tutar kadar tazminat alma hakkını kaybeder.
Kurumun Halefiyeti
Madde 15 - Tazminatı ödeyen Kurum, yaptığı ödeme tutarınca hukuken
sigortalının yerine geçer.
Halefiyet, sigortalının zararına olarak ileri sürülemez.
Kurumun Kaynaklarının Kullanılabileceği Yerler
Madde 16 - Kurumun kaynakları, Kurum tarafından ve sadece aşağıdaki
amaçlar doğrultusunda kullanılabilir:
a) Kurum tarafından sigorta edilen binalara ait tazminat ödemeleri,
b) Kurumun yönetimi ve işleyişi için gerekli olan bütün masraflar ile Kurum idarecisine
ödenecek komisyon,
c) Reasürans, sermaye ve benzeri piyasalardan sağlanan korumaya ilişkin ödemeler,
d) Kurumun görev alanına giren konularda yaptıracağı bilimsel çalışma ve araştırmalara
ilişkin ödemeler,
e) Danışmanlık hizmetlerine (reasürans, yatırım, risk modellemesi gibi) ilişkin
ödemeler,
f) Halkla ilişkiler ve tanıtım kampanyalarına ilişkin ödemeler,
g) Yetkili sigorta şirketlerine ödenecek komisyonlar,
h) Hasar tespit işlemlerine ilişkin ödemeler,
i) Kurumun devletten aldığı avansların geri ödenmesi.
Kurum Kaynaklarının Yetersiz Kalması
Madde 17 - Kurum, sigortadan kaynaklanan toplam yükümlülüklerini
ve sahip olduğu kaynakları dikkate alarak reasürans, sermaye ve benzeri piyasalardan
sigortacılık tekniğinin gerektirdiği şekilde ve yeterli düzeyde koruma temin eder.
Ancak, sigortalı hasarın beklenenin üstünde olması ve bunun Kurum kaynaklarını ve
temin edilen koruma miktarlarını aşması durumunda, ortaya çıkan zarar, Kurum kaynakları
ve koruma miktarının toplamının zorunlu sigorta kapsamında ödenmesi gerekli toplam
tazminata olan oranı dahilinde karşılanır.
Yönetmelik
Madde 18 - Kurulun çalışma usul ve esasları Bakanlıkça çıkarılacak
yönetmelikle düzenlenir.
Geçici Madde 1- Kurul başkan ve üyeleri, bu Kanun Hükmünde Kararnamenin
yürürlüğe girdiği tarihten itibaren üç ay içinde atanırlar. İlk defa atanan üyelerden
başkan ve Kurum idarecisini temsilen atanan üye dışında, üçüncü yılın sonunda kura
sonucunda belirlenecek üç üyenin yerine, bu Kanun Hükmünde Kararnamede belirtilen
hükümlere uygun olarak yeni üye ataması yapılır.
EK MADDE 1 (3/6/2007 tarihli ve 5684 sayılı Kanunun 40 ncı maddesi) -
Kurum ve bu Kanun Hükmünde Kararname kapsamında gerçekleştirilen iş ve işlemler,
10/12/2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu ile 4/1/2002
tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanununa tâbi değildir."
Yürürlük
Madde 19 - Bu Kanun Hükmünde Kararnamenin 9 uncu maddesi hükmü
yayımından dokuz ay sonra, 11 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü yayımından onbeş
ay sonra, diğer hükümleri ise yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
Madde 20 - Bu Kanun Hükmünde Kararname hükümlerini Bakanlar Kurulu
yürütür.
|